Verwilderde katten

Zwerfkat met prooi – Adriaan Dijksen

Op 21 mei hebben de partners van het Overleg Orgaan van Nationaal Park Schiermonnikoog ingestemd met het Concept Plan van Aanpak Verwilderde Katten op Schiermonnikoog. Het plan is gebaseerd op recente onderzoeken over de omvang en mogelijke aanpak van de verwilderde kattenpopulatie op Schiermonnikoog. Het plan beschrijft een aanpak om te komen tot een eiland zonder verwilderde katten, in lijn met de Natura 2000-doelstellingen voor het gebied. Uit eerdere onderzoeken blijkt dat verwilderde katten een risico vormen voor kwetsbare vogelsoorten zoals bv. kluut, paapje en de tapuit.

Het Plan van Aanpak is opgesteld door vertegenwoordigers van Natuurmonumenten, Provincie Fryslân, Nationaal Park Schiermonnikoog, gemeente Schiermonnikoog, Stichting Huiskat Thuiskat, Stichting Duinbehoud, Stichting Zwerfkatten Nederland, Kattenopvang Bastet, en verschillende lokale partijen zoals Vereniging Boerenbelang Schiermonnikoog, Natuur en Vogel Wacht Schiermonnikoog en de Wild Beheer Eenheid Schiermonnikoog.

Plan van aanpak

Het voorstel is o.a. gebaseerd op recente onderzoeken over de omvang en mogelijke aanpak van de verwilderde kattenpopulatie. Zo voerde Ecosensys onlangs een drone inventarisatie met warmtecamera’s uit, waarmee geprobeerd is het actuele aantal en de verspreiding van katten op het eiland in kaart te brengen. Ook stelde ecologisch adviesbureau Altenburg & Wymenga een bureaustudie op waarin de ecologische effecten, juridische kaders en haalbaarheid van verschillende beheermethoden zijn onderzocht. Het plan beschrijft een aanpak om te komen tot een eiland zonder verwilderde katten, in lijn met de Natura 2000-doelstellingen voor het gebied. Uit eerdere onderzoeken blijkt dat verwilderde katten een risico vormen voor kwetsbare vogelsoorten zoals bv. kluut, paapje en de tapuit. Ook is er mogelijk invloed op de konijnenstand, die essentieel is voor het behoud van het open duingebied. Het actieplan voor 2026 stelt een combinatie van maatregelen voor, waaronder:

  • Het beperken van instroom van nieuwe katten vanuit dorp en bezoekers, onder meer via
    communicatie en chip- en neutralisatieacties (steriliseren en castreren);
  • Het opnieuw met drones inventariseren van verwilderde katten m.b.v. warmtecamera’s
    (gebaseerd op ervaringen en lessen van eerdere inventarisatie);
  • Een intensieve vangactie in de winter van 2026-2027 met behulp van vrijwilligers van de
    Stichting Huiskat Thuiskat.
    De gevangen verwilderde katten worden op de vaste wal onderzocht, verzorgd, gechipt en
    geneutraliseerd. Dieren die herplaatst kunnen worden, krijgen een nieuwe bestemming;
    overige katten worden opgevangen en daar verder verzorgd. Daarnaast is ook een plan
    besproken voor de langere termijn. De aanpak zal onderdeel worden van de nieuwe N2000
    beheerplannen, waarmee een duurzame aanpak gewaarborgd zal zijn. Alle
    samenwerkingspartners hebben toezegging gedaan voor een meerjaren inzet, zowel op het
    gebied van preventie van instroom als op het gebied van wegvangen en opvang van
    verwilderde katten. Zo dragen we met zijn allen bij aan de ambitie om tot een verwilderde
    katten vrij Schiermonnikoog te komen.

Kijk hier voor het plan van aanpak en de onderzoeken.

Gerelateerde berichten

Minister van Essen van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur (LVVN) heeft Nationaal Park Hollandse Duinen officieel de status van nationaal park verleend. Daarmee krijgt het gebied een erkend kwaliteitslabel en meer mogelijkheden voor samenwerking en financiering van natuur- en gebiedsontwikkeling. Het 22e Nederlandse nationale park loopt van Hoek van Holland tot Hillegom en beslaat ruim 18.000 hectare. Het bestaat uit een afwisselend landschap van duinen, stranden, bossen, parken, veenweiden, bollenvelden en stedelijk gebied.
De ‘wilde’ asperge (Asparagus officinalis) is een slanke, soms tot twee meter hoge donkergroene plant met naaldachtige blaadjes die eigenlijk omgevormde takjes zijn. Zij groeien graag op duinhellingen tussen laag struweel met veel duindoorn. Je vindt de asperge in de kalkrijke duinen, zoals ten zuiden van Bergen.
Vanaf de Middeleeuwen zijn er langs de rand van het duingebied diverse kastelen gebouwd. De Ruïne van Brederode is één van de restanten daarvan. De familie Brederode was één van de rijkste en invloedrijkste families van Kennemerland. Ze bezat zeer veel grond en de rijkdom was te zien aan hun luxe kasteel.