Heggenrank (bryonia dioica) is het enige lid van de komkommerfamilie dat in ons land in het wild voorkomt. Zij bloeit van juni tot september met geelachtig witte bloemen. Het is een tweehuizige plant (dioica betekent: tweehuizig), er zijn dus aparte mannelijke en vrouwelijke planten.
Klimplant
Heggenrank kan een enorme wortelknol ontwikkelen. Uit deze knol ontstaan ieder jaar spruiten die zich door middel van ranken tot wel vier meter omhoog kunnen werken. Opvallend is het spiraalvormige oprollen van de ranken zodra deze met een steunpunt in aanraking komen. Dit heeft tot doel de plant meer naar het steunsel te trekken en stevig en elastisch te bevestigen.
Geliefd bij insecten
De plant is zeer geliefd bij insecten, vooral hommels en bijen zijn er dol op. De mannelijke bloemen zijn dubbel zo groot als de vrouwelijke en ontvangen dan ook gewoonlijk het eerst bezoek van insecten. De vrouwelijke bloemen vallen veel minder op doordat ze kleiner zijn en tussen de bladen verscholen zitten, maar ter compensatie geuren ze. De vrucht is een eerst groene, later naar rood verkleurende bes die behoorlijk giftig is. Een klein aantal kan al dodelijk zijn. De zaden worden o.a. verspreid door bes-etende vogels.
Verspreiding
Heggenrank is te vinden in de droge, kalkrijke duinen, maar ook in Zuid-Limburg en het oostelijk rivierengebied. Daarbuiten is ze zeldzaam en mogelijk deels op vroegere teelt terug te voeren. De plant werd in het verleden namelijk geteeld om de (vermeende) geneeskrachtige eigenschapen.
In de rubriek ‘Vandaag in het Duin’ hebben we het elke maand over een dier of plant die je op dat moment in de duinen kunt spotten.
Tekst: Theo Baas
Foto: Theo Baas
