Vandaag in het Duin: op zoek naar boleten

netstelige heksenboleet, fotograaf Hans Adema
netstelige heksenboleet

September is een goede maand om op zoek te gaan naar paddenstoelen. Vooral in de landgoedbossen van de oude duinen groeien ze volop. Als het tenminste een beetje geregend heeft. Er zijn heel veel soorten paddenstoelen, maar boleten zijn mooie en opvallende paddenstoelen waarvan je eenvoudig kan zien dat het een boleet is.

De onderkant van de hoed

Op het eerste gezicht zijn boleten ‘gewone’ paddenstoelen met een steel en een hoed. De meeste paddenstoelen hebben aan de onderkant van de hoed plaatjes. Maar bij boleten bestaat de onderkant van de hoed uit kleine gaatjes. Daar komen de sporen uit.

De meeste boleten zijn vrij groot en hebben een dikke, vlezige hoed en steel. Op de foto zie je de netstelige heksenboleet: een opvallende en niet al te zeldzame soort. De steel is erg dik, met een netwerk van rode aders op een gele ondergrond. De onderkant van de hoed is oranje of rood, de bovenkant geel- of grijsbruin. Eekhoorntjesbrood, en bekende eetbare padenstoel, is ook een boleet. Hij is groot en stevig, maar met een onopvallende grijsbruine hoed, lichtgele onderkant en wittige steel.

Onder bomen

Bijna alle boleten zijn via schimmeldraden ondergronds verbonden met bomen. Vooral in oudere bossen op zandgrond komen ze veel voor. Ook de netstelige heksenboleet en eekhoorntjesbrood zijn vrij algemeen in bossen in de binnenduinen en de landgoedbossen van Noord- en Zuid-Holland.

Al in augustus

In natte jaren kun je al in augustus veel boleten vinden. September en oktober zijn ook goede maanden om boleten te spotten. De netstelige heksenboleet wordt het meest waargenomen in augustus, eekhoorntjesbrood het meest in oktober.

In de rubriek ‘Vandaag in het Duin’ hebben we het elke maand over een dier of plant die je op dat moment in de duinen kunt spotten.

Tekst: Kees Vertegaal

Foto: Hans Adema

Gerelateerde berichten

In de voormalige kazerne van de reddingsbrigade in Egmond aan Zee laat Berry zijn beelden zien. Vissen, vogels, fantasiebeesten en de trofeeën voor de winnaars van de Halve Marathon. Alles gemaakt van afval dat op het strand is aangespoeld. Ik had hem eerder ontmoet tijdens een kunstroute in Krommeniedijk, waar hij exposeerde met zijn ‘Kustwerken’. Kunstwerken wil hij ze niet noemen, maar ik was onder de indruk van de mooie vogel die ik daar zag.
Hulst (Ilex aquifolium) is de enige wintergroene loofboom die van nature in ons land voorkomt. De plant heeft leerachtige scherp getande bladeren die aan de bovenkant glimmen en aan de onderkant dof zijn. Hulst tref je aan in oudere loofbossen op min of meer zure zand- en leembodems. Ze prefereert een Atlantisch klimaat met zachte winters en niet te droge zomers.
Aardsterren zijn onopvallend gekleurde paddenstoelen. Je moet dus wel een beetje zoeken om er een te vinden. Maar als je er eenmaal een ontdekt hebt zie je hoe bijzonder van vorm ze zijn. Ze lijken helemaal niet op een paddenstoel!