Vandaag in het Duin: op zoek naar winterakoniet – Eranthis hymalis

Winterakoniet - Theo Baas
Winterakoniet – Theo Baas

Elke maand hebben we het over een dier of plant die je op dat moment in de duinen kunt spotten.

De winterakoniet is een plant die behoort tot de ranonkelfamilie, net als boterbloemen
De uit het Grieks afkomstige naam, eranthis, komt van er (voorjaar) en anthos (bloem), dus: voorjaarsbloem. Hyemalis betekent winter of in de winter bloeiend.

Ingeburgerd


De winterakoniet is oorspronkelijk een bosplant van Zuid-Europese gebergten, van Zuid-Frankrijk, via Italië tot in de Balkan. Vanaf de 15e eeuw is de soort in ons land veel aangeplant op buitenplaatsen, kloosters en landgoederen; net als sneeuwklokjes. Door de jaren heen zijn ze hier verwilderd. Wat betekent dat de soort zelfstandig standhoud en zich uitzaait. Inmiddels heeft de soort de status “ingeburgerd” gekregen.

Vroege bloeier


Omdat de winterakoniet van oorsprong een bosplant is gedijd ze het best op plekken die wat in de schaduw liggen zoals beschaduwde gazons. Het is een vroege bloeier die vaak gelijktijdig met sneeuwklokjes bloeit. In het vroege voorjaar ontspringt vanuit een bolvormige korte, dikke wortelstok een bloeistengel die één bloem draagt, omgeven door een krans van bladeren. Bij zonnig weer staan de bloemen wijd open, bij regen en ‘s nachts sluiten ze weer. Vanwege de vroege bloei is de plant van belang als bron van nectar voor vroeg vliegende insecten, en als de temperatuur boven 10º C komt, ook voor honingbijen.

Tekst & fotografie: Theo Baas

Gerelateerde berichten

Het klinkt een beetje saai, de grasmus. En heel mooi is hij eerlijk gezegd ook niet. Maar het is leuk om hem bovenop een duinstruik uitbundig te zien kwetteren. Het is een echte duinvogel die zich graag laat zien, vooral in mei.
De stengelloze sleutelbloem (Primula vulgaris) is een vroege bloeier die omstreeks maart – april bloeit. De afzonderlijke bloemen staan op 5 tot 12 cm lange stelen waardoor het lijkt of de bloemen rechtstreeks uit het rozet ontspringen.
Ook dit jaar is er weer een fotowedstrijd ter gelegenheid van de Dag van de Duinen. Wil je jouw foto terugzien in het blad Duin? Dit is je kans. Trek de duinen in of ga naar het strand en laat iedereen versteld staan van jouw opnamen. Iedereen kan eraan meedoen; jong, oud, professioneel of amateur!