Hulst (Ilex aquifolium) is de enige wintergroene loofboom die van nature in ons land voorkomt. De plant heeft leerachtige scherp getande bladeren die aan de bovenkant glimmen en aan de onderkant dof zijn. Hulst tref je aan in oudere loofbossen op min of meer zure zand- en leembodems. Ze prefereert een Atlantisch klimaat met zachte winters en niet te droge zomers.
Eeuwenoud
Hulst kan tot drie eeuwen oud worden en uitgroeien tot een brede struik of een tot tien meter hoge boom. Je hebt mannelijke en vrouwelijke hulst-struiken. Alleen de vrouwelijke planten dragen de bekende rode bessen.
Als altijd groene struik wordt hulst veel aangeplant in tuinen, parken en begraafplaatsen. Er zijn veel variëteiten, waaronder planten met gele bessen en bonte bladeren. Vogels spelen een belangrijke rol bij de verspreiding. De bessen worden vooral gegeten door lijsterachtigen als merels, koperwieken en kramsvogels en dan pas tegen het eind van de winter.
Kerstversiering
Hulst is een symbolische plant. De plant speelde al een rol in de Germaanse godsdienst. Volgens oud bijgeloof zou de plant bescherming bieden tegen blikseminslag en vijandelijke machten zoals demonen en heksen. Tegenwoordig speelt hulst tijdens de kerst nog steeds een rol als kerstversiering.
Van indicator van oude bossen tot probleemsoort?
Hulst profiteert als Atlantische soort van milde winters. De verspreiding begint vaak vanuit aan woonwijken en aan bungalowparken grenzende bossen. In goed ontwikkelde oudere bossen met een soortenrijke ondergroei kan hulst een ware plaag zijn. Het blad is slecht verteerbaar, met strooiselophoping tot gevolg. Bovendien ontnemen hulsstruwelen veel licht. Dit belemmert de kieming en vestiging van bosplanten.
Van recente datum is de vestging van hulst in dennenbossen in de duinen. Blijkbaar heeft de plant hier een niche gevonden en is de strooisel-laag van dennennaalden geen probleem.
Tekst en fotografie: Theo Baas
In de rubriek ‘Vandaag in het Duin’ hebben we het elke maand over een dier of plant die je op dat moment in de duinen kunt spotten.
